Posted in Մայրենի

Մայրենի 27.11.2022

  1. Կարդա’, գրի’ր առակի ասելիքը։
    Յուրաքանչյուրը իր նմանին շատ լավ հասկանում է և օգնում է:
  2. Վերնագրի’ր առակը։
    Խելացի թռչունները

Մի առևտրականի մոտ անազատության մեջ մաշվում էր մի թռչնակ: Մի անգամ առևտրականը պատրաստվում էր մեկնել Հնդկաստան՝ նրա հայրենիք: Թռչնակը խնդրեց, որ իր մասին պատմի ազատ թռչուններին:

Առևտրականն ազնվորեն պատմեց իր գերու մասին ինչ-որ վայրի թռչունի: Նա սատկած ընկավ գետնին: Առևտրականը մտածեց, որ դա իր սիրելի թռչնակի ընկերուհին էր, ու շատ վշտացավ:

Առևտրականը վերադարձավ տուն, ու թռչնակը հարցրեց, թե ինչ նորություն է բերել:

— Ավաղ, ես պատմեցի քո մասին ընկերուհիներիցդ մեկին, ու նա հենց այդ պահին վշտից մահացավ:

Հազիվ էր նա այսքանը ասել, թռչնակը անշնչացած ընկավ վանդակի հատակին:

— Ընկերուհու մահվան մասին լուրը սպանեց նրան,- մտածեց վշտացած առևտրականը:

Նա թռչնակին դուրս հանեց վանդակից ու դրեց պատուհանագոգին: Թռչնակը հենց նույն պահին պատուհանից դուրս թռավ: Նա պատուհանի առաջ թառեց ծառի ճյուղին ու ասաց վաճառականին.

— Անխելք, դա խորհուրդ էր իմ ընկերների կողմից, թե ինչպես վարվեմ, որպեսզի ազատվեմ գերությունից։ Եվ դա ինձ փոխանցվեց քո միջոցով։

Ու թռչնակը թռավ, վերջապես, ազատ:

3.Գործնական աշխատանք. կատարի’ր 24-28-րդ առաջադրանքները։

24․Տրված խմբերի գոյականները հոգնակի դարձրո՛ւ և բացատրի՛ր օրինաչափությունը:

Ա. Ուժեր, տարրեր, ծովեր, նավեր, կույտեր, բերդեր, շենքեր:

Բ. ճանապարհներ, գաղտնիքներ, հրաշքներ, մեքենաներ, շրջաններ, շինություններ, նավահանգիստներ:

Գ. Գառեր, դռներ, մատեր, մկներ, թոռեր, ձկներ, լեռներ, բեռեր:

Դ. Աստղեր, արկղներ, վագրեր, անգղներ, սանրեր:

Ե. Ծովածոցեր, սուզանավներ, դաշտավայրեր, շնագայլեր, հեռագիրներ, լրագիրներ:

Զ. Քարտաշներ, գրագիրներ, լեռնագործեր, բեռնակիրեր:
Է. Մարդիկ, կանայք:

25․Փակագծում տրված բաոերը հոգնակի՛ դարձրու և համապատասխան ձևով գրի՛ր կետերի փոխարեն:

Մրցող լաստանավները (լաստանավ) մաքուր էին ու զարդարված գույնզգույն լաթերով:
Հարթավայրերը (հարթավայր) գարնան հորդացումների ժամանակ գետերը կարող են հակառակ ուղղությամբ հոսել:
Օդերևութաբանները (օդերևութաբան) զգուշացնում են քաղաքին սպառնացող նոր ցիկլոնի մասին:
Գետում ջրի մակարդակը բարձրացել էր սառցադաշտների (սառցադաշտ) պատճառով:
Ջրի հոսանքը դանդաղեցնում են հատակին լցված քարակույտները (քարակույտ):
Աշխարհի գեղեցիկ ջրվեժները (ջրվեժ) մեկը` Վիկտորիան, անցյալ դարում է հայտնագործվել եվրոպացիների կողմից:
Շատ ծովախորշեր (ծովախորշ) վերածվել են ցամաքի:

26․Բառակապակցությունն անվանել մեկ բառով:

Օր․՝ յոթ գլխով- յոթգլխանի,․․․

ստրուկի մտքով-ստրկամիտ, լի և առատ-լիառատ, կյանքի հյութ-կյանքահյութ, ցավից լլկված-ցավալլուկ, մոլոր մտքով-մտամոլոր, սուր ընթացող-սրընթաց, խելքը կորցրած-խելակորույս, նոր հայտնված-նորահայտ, մենակ ապրող-մենակյաց, խիստ բարքով-խստաբարո, երկար ապրող-երկարակյաց, նոր եկած-նորոկ, աչքին հաճելի-աչքահաճո:

27․Տրված բարդ բառերի առաջին բաղադրիչները փոխելով՝ ստանալ նոր բառեր:
Բարձրագագաթ —ցածրագագաթ
քաղցրաձայն —բարձրաձայն
վսեմաշուք-նսեմաշութ
տիրակալ-ականջակալ
վճռաբեկ-բարձրաբեկ
սառնաղբյուր-բարձրաղբյուր
վարկանիշ-բազմանիշ
դալկադեմ-գեղեցկադեմ
ցատկահարթակ-ցածրահարթակ
հոռետես-բարետես

28․Փակագծերում տրվածներից ընտրեք ճիշտ տարբերակը:
Նվագել (ջութակի վրա, ջութակ), կռվել (թշնամու դեմ, հետ), վերաբերել (հարցին, հարցի մասին), վատ վերաբերվել (ընկերոջը, ընկերոջ հետ), անհանգստանալ (կատարվածով, կատարվածից), մասնակցել (մրցույթին, մրցույթում), հաղթել (մրցույթում, մրցույթին), կասկածել (ընկերոջը, ընկերոջ վրա), համաձայն լինել (առաջարկին, առաջարկի հետ):

Posted in Մայրենի

Մայրենի 23.11.2022

Էդմոնդո դե Ամիչիսի «Սիրտը» գրքի բոլոր հատվածները կարդա’ եւ կատարի’ր առաջադրանքները։

Հարցեր և առաջադրանքներ:

1.Համոզի՞չ էր հոր նամակը
Այո համոզիչ էր, քանի որ հայրը մանրամասն նկարագրում էր ուսուցչի չարչարանքը և սերը իր աշակերտների նկատմամբ:
2. Ո՞վ է ուսուցիչը քեզ համար:
Ուսուցիչը ինձ համար կարևոր մարդ է, քանի որ նա ինձ գիտելիք է տալիս, կրթում է և սովորեցնում լինել լավ մարդ:
3. Ի՞նչ տվեց քեզ  այս պատմությունը
Այս պատմությունը ավելի ամրաբնդեց իմ սերն ու հարգանքը իմ ուսուցիչների նկատմամբ:

Posted in Մայրենի

Մայրենի 20.11.2022

Հ. Թումանյանի «Ոսկի քաղաքը»  հեքիաթն ամբողջությամբ կարդա’։

1.Առանձնացրո’ւ հեքիաթի հերոսներին եւ բնութագրի’ր։

Դիվանա-երիտասարդ ով ապրում էր սխալ կյանքով սուտ էր խոսում բայց կարողացավ ուղղել իր սխալները

Ուքանա-շատ բարի էր, հոգատար բայց շատ տխուր

Գոհար թագուհի-խելացի և իմաստուն թագուհի

Քանաքարա-թագավորի որդեգրած աղջիկը, խելացի և գեղեցիկ

2.Մեկնաբանի’ր հետեւյալ նախադասությունը<< …կյանքը ոչ այլ ինչ է, եթե ոչ ձգտում ու ճանապարհ>>։

Քանի դեռ ապրում ես, կա կյանք, և պետք է ձգտես և աշխատես հասնելուն այն ամենին ինչ ուզում ես:

3.Ո°րն է երջանկության բանաձեւը ըստ հեքիաթի։ Ի°նչ է երջանկությունը քե’զ համար։
Ըստ հեքիաթի երջանկություն այն էր, որ մարդիկ գոհ էին իրենց կյանքից:
Ըստ իմ համար երջանկությունը դա իմ ընտանիքն է:

Posted in Մայրենի

Մայրենի 17.11.2022

Կարդա’ Հ. Թումանյանի «Ոսկի քաղաքը» հեքիաթի 5-րդ, 6-րդ եւ 7-րդ մասերը։

Առաջադրանքներ.

1.Առանձնացրո’ւ հեքիաթի ամենից հուզիչ հատվածը եւ մեկնաբանի’ր։

— Ինչո՞ւ ես ինձ սպանում, ո՛վ բարի մարդ․ առանց էն էլ վիրավորված եմ եմ։ Որսկանի նետը մտել է թևիս տակը, անտանելի ցավ է տալի ու արյունքամ է անում ինձ։ Եթե գթաս, նետը հանես ու առողջացնես ինձ, ես քեզ էն լավությունը կանեմ, ինչ որ միայն արծիվը կարող է անել։

Արծիվը ուներ վնասվածք և այդ վնասվածքից հետո ցավ էր զգում և նա չէր ուզում էլի ունենար վնասվածք:

  1. Ինչո°ւ էր քաղաքը ստացել <<ոսկի>> անվանումը։ Ինչպիսի°ն է քո’ պատկերացրած <<ոսկի>> քաղաքը։

    <<Ոսկի>> անվանումը քաղաքը ստացել էր, որովհետև կանաչ այգիների մեջ թաղված, տարածվում է մի քաղաք։ Կապույտ գետը ոլորվելով անցնում է նրա միջից։ Հեռվից շատ ծանոթ քաղաքների նման մի քաղաք և էն էլ՝ փոքրիկ քաղաք։

    Իմ պատկերացրած <<ոսկի>> քաղաքում շատ գեղեցիկ է լինելու բնությունը, առվակներ է լինելու, շատ ծառեր և շատ բույսեր:
Posted in Մայրենի

Գործնական քերականություն

52.   Փակագծերում տրված բայերր պահանջված ձևով qրի´ր:

Հայտնի  Է, որ ամենից շատ Արևմտյան Հնդկաստանի Չհրեպունջա  շրջանում Է անձրև գալիս: Սակայն պարզվում Է, որ երկրագնդի վրա մի տեղ կա, որտեղ անհիշելի ժամանակներից անընդհատ (անձրևում է): Դա Հարավային Ամերիկայում Է: Անձրևի հեղինակր ջրվեժն Է: Ուժեղ քամին, որր միշտ (փչում է) լեռներից, ջրափոշին հարթավայր (տանում է): Այդտեղ  ջրափոշին  խոշոր կաթիլներ (դառնում էին) ու որպես անձրև (տեղանում էին):

53 Նախադասությունները  լրացրո´ւ: Գրածդ բայերն ընդգծի´ր:

Աշխարհը շատ ուրախ կլինի, եթե բոլոր մարդիկ ուրախ լինեն:

Մարդիկ շատ բարի կլինեն, եթե իրենց երազանքները լինեն:

Ապրելը շատ անհետաքրքիր կլինի, եթե աշխարհում մարդ չլինի:

Ոչ մի մարդ չի մնա այս մոլորակում, եթե բնությունը չլինի:

55. Տրված ածականներից ի՞նչ անել  կամ ի՞նչ լինել հարցին պատասխանող բայեր  կազմի´ր և դրանց մեջ բայ կազմող  մասնիկներն ընդգծի´ր:

Գեղեցկանալ, հպարտանալ,  տգեղանալ, մեծանալ, փոքրանալ, չարություն,- չորանալ, թարմանալ, խոնավել, սևանալ, բարձրանալ, մանրանալ, ճերմակություն, դալկանալ, ծանրանալ:

Posted in Մայրենի

Մայրենի 15.11.2022

Պատմությունը կարդա՛:

Երեք եզ միասին էին դաշտում։ Առյուծը նրանց հետևում էր, բայց չէր համարձակվում հարձակվել։ Նա այնպես արեց, որ եզներն իրարից  նեղացան և տարբեր ուղղություններով գնացին։ Առյուծն առանձին-առանձին բռնեց նրանց և կերավ։

Ինչո՞ւ չէր հարձակվում առյուծը։ Մտքերից մեկն ընտրի՛ր և մեկ-երկու նախադասությամբ, հիմնավորի՛ր։

  • Առյուծը չէր հարձակվում, որովհետև չէր կարողանում ընտրել՝ սկզբում որին ուտի։
  • Առյուծը չէր հարձակվում, որովհետև չէր ուզում խանգարել եզների խաղաղ զրույցը։
  • Առյուծը չէր հարձակվում, որովհետև վախենում էր, քանի որ նրանք միասին էին։

    2. Նմանատիպ մեկ առակ էլ ինքդ հորինի’ր։
    Երկու հոգի որոշել էին սայլը քաշել: Մեկը դիմացից էր քաշում, մյուսը հետևից էր քաշում: Արդյունքում սայլը տեղից չէր շարժվում: Մի պահ նրանք կանգ առան մտածեցին և հասկացան, որ սայլը տեղից շարժելու համար պետք է այն երկուսով մի ուղուցյամբ քաշել:

3. Դուրս գրել գոյականները, ածականները և բայերը:

գոյական-եզ, առյուծ, դաշտ, ուղղություն, հոգի, սայլ
ածական-
բայ-հետևել, համարձակվել, հարձակվել, նեղանալ, գնալ, բռնել, որոշել, քաշել, շարժվել, կանգ առնել, մտածել, հասկանալ,

Posted in Մայրենի

Մայրենի 14.11.2022

Հայոց այբուբենի տառերի թվային արժեքները տե՛ս այստեղ: 
1. Տրված թվերը գրի՛ր այբուբենի տառերի թվային արժեքներով՝ 624, 331, 1989, 6500: 

624-ոիդ
331-յլա
1989-ռջձթ
6500-ցշ

2. Այբուբենի թվային արժեքներով մի քանի նախադասությամբ նամակ գրի’ր ընկերներիցդ մեկին եւ ուղարկի’ր նրա էլ. հասցեին։

Posted in Մայրենի

Մայրենի 08.11.2022

33.  Նախադասությունն ընդարձակի՛ր՝ ավելացնելով  ո՞ւր, դեպի ու՞ր, որտե՞ղ, որտեղի՞ց, որտեղո՞վ հարցերին պատասխանող բառեր ու բառակապակցություններ:

Օրինակ՝ Օրվա հերոսը  գալիս  էր: — Օրվա հերոսը մեզ մոտ էր գալիս:

Օրվա հերոսը դեպի տուն էը գալիս: Փողոցով օր­վա հերոսն էր գալիս: Դիմացից  օրվա հերոսն Էր գալիս:

Մի ոհմակ է երևում :Մի ոհմակ է երևում դաշտի մեջ: Մի ոհմակ է երևում հեռվից եկող կենդանիների մեջ: Դեպի անտառ գնացող մի ոհմակ է երևում: Մի ոհմակ է երևում այնտեղ ուր միշտ գնում էին եղնիկները: Մի ոհմակ է երևում դաշտում, որտեղով անցնում է գետը:

Ի՜նչ հանգիստ ես կանգնած: Ի՜նչ հանգիստ ես կանգնած պատշգամբում: Ինչ հանգիսը ես կանգնած տանիքին, որտեղից երևում է Մասիս սարը: Ի՜նչ հանգիստ ես կանգնած դեպի անտառ տանող ճանապարհին: Ի՜նչ հանգիստ ես կանգնած անտառում, որտեղով անցնում են օձերը: Ի՜նչ հանգիստ ես կանգնած ջրվեժի մոտ ուր թափվում է հորդարատ գետի ջուրը:

Թռչունների մի երամ անցավ: Թռչունների մի երամ անցավ մեր գլխի վերևով: Թռչունների մի երամ անցավ լեռան վրայից և գնաց դեպի արև: Թռչունների մի երամ անցավ անտառի ետևի կողմը ուր հավագվաց էին բազմաթիվ այլ թռչյուն: Թռչունների մի երամ անցավ հորզոնից այն կողմ, որտեղ խառնվեցին այլ թռչունների հետ: Թռչունների մի երամ անցավ հեռվից:

Երամը թռավ. հեռացավ: Երամը թռավ. հեռացավ մեր մոտից: Երամը թռավ. հեռացավ դեպի տաք երկրներ: Երամը թռավ. հեռացավ Աֆրիկա: Երամը թռավ. հեռացավ երկներ: Երամը թռավ. հեռացավ գետի վրայով:

Նախորդ օրը կարգ ու կանոն էր հաստատել: Նախորդ օրը կարգ ու կանոն էր հաստատել դեպի հաղթանակ կամորջը տանող ճանապարհին: Նախորդ օրը կարգ ու կանոն էր հաստատել հրապարակում, որտեղ հավագված էին հազարավոր մարդիկ: Նախորդ օրը կարգ ու կանոն էր հաստատել այն գյուղում, որտեղից դուրս էին եկել ապստամբները: Նախորդ օրը կարգ ու կանոն էր հաստատել հրապարակում, որտեղով պետք էր անցներ նախագահը: Նախորդ օրը կարգ ու կանոն էր հաստատել տանը ուր պետք էին գաին իր ընկերները:

Հաջորդ օրը բոլորս գնալու էինք: Հաջորդ օրը բոլորս գնալու էինք տուն: Հաջորդ օրը բոլորս գնալու էինք դեպի Հայաստան: Հաջորդ օրը բոլորս գնալու էինք մարզադաշտ, որտեղ խաղալու էր Հայաստանի հավաքականը: Հաջորդ օրը բոլորս գնալու էինք այն քաղաքը, որտեղից սկիզբ էր առել հեղափոխությունը: Հաջորդ օրը բոլորս գնալու էինք այն գետը, որտեղով անցնելու էին նավակները :

Այդ  փոքրիկին կարելի է տեղավորել: Այդ  փոքրիկին կարելի է տեղավորել դաշտում ուր առկա էին շատ գնդակներ: Այդ  փոքրիկին կարելի է տեղավորել այն նստարանին, որտեղից կնայեր դեպի դուրս: Այդ  փոքրիկին կարելի է տեղավորել տանը, որտեղ նա կարող է հանգիստ քնել: Այդ  փոքրիկին կարելի է տեղավորել գետի ափին, որտեղով անցնում էին սագերը:

34.  Տրված բառերի հոմանիշ ձևերը գտի՛ր:

Օրինակ՝ ամենից լավ — ամենալավ, լավագույն

ամենամեծ — ամենից մեծ. Մեծագույն
փոքրագույն — ամենափոքր, ամենից փոքր
Ամենավատ-ամենից վատ, վատագույն
գեղեցկագույն-ամենից գեղեցիկ, ամենագեղեցիկ
բարձրագույն-ամենից բարձր, ամենաբարձր
ամենաազնիվ-ամենից ազնիվ, ազնվագույն
ամենից հզոր-ամենահզոր, հզորագույն
ամենից ահեղ-ամենաահեղ, ահեղագույն
համեստագույն-ամենից համեստ, ամենահամեստ
ամենահին-ամենից հին, հնագույն
ամենից ծանր-ամենացածր, ցածրագույն
ամենալուրջ-ամենից լուրջ, լրջագույն
ամենից խոշոր-ամենախոշոր, խոշորագույն

35. Նախադասությունից բառերը հերթով հանի՛ր, մինչև մեկ բառ մնա:

Օրինակ՝Երկար ու դժվարին ճանապարհով էր եկել:
Երկար, դժվարին ճանապարհով էր եկել: (Չորս բառ)

Դժվարին ճանապարհով էր եկել:  Կամ՝  երկար ճանապար­հով էր եկել (Երեք բառ)

Ճանապարհով էր եկել (երկու բառ)

Եկել էր: (մեկ բառ)

Ցերեկները սովորաբար մի քիչ քնում է:
Ցերեկները սովորաբար քնում է:
Ցերեկները քնում է:
Քնում է:

Երեկոյան երկնքում գունդ-գունդ կուտակվեցին ամպերը:
Երկնքում գունդ-գունդ կուտակվեցին ամպերը:
Երկնքում կուտակվեցին ամպերը:
Կուտակվեցին ամպերը:
Ամպերը:

Նա տանն օրերով բարձրաձայն կարդում էր սիրելի բանաստեղծի գործերը:
Նա օրերով բարձրաձայն կարդում էր սիրելի բանաստեղծի գործերը:
Նա բարձրաձայն կարդում էր սիրելի բանաստեղծի գործերը:
Նա կարդում էր սիրելի բանաստեղծի գործերը:
Նա կարդում էր բանաստեղծի գործերը:
Կարդում էր բանաստեղծի գործերը:
Կարդում էր գործերը:
Կարդում էր:

Հետո այդ հսկայական արձանը տեղափոխեցին գետափ:
Հետո այդ արձանը տեղափոխեցին գետափ:
Հետո արձանը տեղափոխեցին գետափ:
Հետո արձանը տեղափոխեցին:
Արձանը տեղափոխեցին:
Արձանը:



Արագիլը ճնճղուկի ձագերին պաշտպանում էր օձից:
Արագիլը ձագերին պաշտպանում էր օձից:
Արագիլը պաշտպանում էր օձից:
Արագիլը պաշտպանում էր:
Պաշտպանում էր:

Posted in Մայրենի

Մայրենի 06.11.2022

Կարդա’ Վանո Սիրադեղյանի Բուքը, երգը, երեխան պատմվածքը։

Առաջադրանքներ`

1.Ո°րն էր պատմվածքի ասելիքը։
Հյուրաքանչյուրը ունի իր ճիշտն ու սխալը:
Տղաի և պահակի պարտաճանաչ լինենլը հանգեցրեց անցանկալի հետևանքների:

2.Հիմնավորի’ր պատմվածքի ավարտը։
Ավագը հրամայել էր պահակին շուտ եկողներին դպրոց չթողնել: Երեխան իրեն մեղավոր էր զգում, որ շուտ էր եկել դպրոց և պահակը ներս չթողեց, բայց շատ էր սառել և չէր կարողանում վերադառնալ տուն: Երբ տղան հանդիպեց Ավագին նա վախենում էր, որ իր սխալի պաճառով իրեն կպատժեն, միաժամանակ այնքան էր սառել, որ հույս ուներ թե իրեն կթողնեն դպրոց, որպեսզի տաքանա:

3.Թվարկի’ր պատմության հերոսներին եւ բնութագրի’ր։
Երեխա-երեխան շատ պարտաճանաչ էր ուներ ուժեղ կամք և շատ բարի էր:
Պահակ-պահակը չուներ բարի սիրտ և հրաման կատարող էր:
Ավագ-Ավագը խիստ ղեկավար էր, որի համար կարևորը կանոների պահպանումն է: